مرکز مطالعات الجزیره
🔸️ پایۀ اولیۀ پیمان دفاعی مکه، پیشنهاد چندی پیشِ ترکیه بود؛ مبنی بر ایجاد یک نظم امنیتی منطقهای، متشکل از چهار قدرت اصلیِ مصر، ترکیه، عربستان و پاکستان. اما پیمان مکه، سرانجام بر پایۀ همین پیشنهاد و البته بدون حضور مصر منعقد شد.
در این بین، دو دیدگاه وجود دارد که توضیح میدهد چرا مصر به این پیشنهاد نپیوست:
1. یک دیدگاه حاکی از آن است که ریاض، به مشارکت قاهره در این نظم پیشنهادی، بیمیل بوده است؛ شاید به یکی از این سه دلیل:
➖ نخست، انصراف مصر از اینکه در جنگ عربستان علیه حوثیها مشارکت کند؛
➖ دوم، ارزیابی ریاض مبنی بر اینکه بار مالیِ حضور قاهره در این نظم، احتمالاً بیش از سهم دفاعیاش خواهد بود؛
➖ سوم اینکه عربستان، از دیرباز بهدنبال این بوده است که خود را بهعنوان سخنگوی کل جهان عرب و تصمیمگیر نهایی در باب الزامات امنیتیِ مشرق عربی مطرح کند.
2. دیدگاه دیگر حاکی از آن است که خود مصر در پیوستن به این نظم، تردید داشته و ترجیح داده است زمان بیشتری را برای بررسی نتایج احتمالی این توافق سهجانبه صرف کند. دلیل این امر، احتمالاً نگرانی قاهره است از تضادی که ممکن است بین تعهدات راهبردی [مستقل] مصر از یک سو و الزامات تحمیلیِ این نظم جدید از سوی دیگر رخ بدهد. با این حال، واکنشهای خشمگینانۀ محافل غیررسمیِ نزدیک به حکومت مصر به کنارگذاشتهشدن مصر از این پیمان سهجانبه، دیدگاه اول [یعنی بیمیلی ریاض به حضور قاهره] را محتملتر نشان میدهد.
⚠️ با تمام این اوصاف، کماکان بهنظر میرسد ترکیه در تلاش است تا مصر را به این توافق وارد کند.

